Opleiding en (na)scholing

Datum laatste herziening: 28-03-2011

De afdeling Hematologie van het UMCG vindt onderwijs en opleiding erg belangrijk. Dit blijkt niet alleen uit de jarenlange cursussen, maar ook uit bijvoorbeeld de uitgave van verschillende leerboeken. Hieronder wordt aangegeven welke mogelijkheden er zijn en waarin de afdeling participeert.

Opleiding voor internisten in het aandachtsgebied Hematologie

Met 32 bedden en veel polikliniek is er ruim plaats voor internisten in opleiding die het aandachtsgebied hematologie willen volgen. Onze afdeling voert de hematologie in de volle breedte uit, inclusief autologe en allogene stamceltransplantaties, hemostase & trombose en transfusiegeneeskunde. De afdeling is een HIC-centrum, en is samen met de kinderkliniek binnen Nederland verantwoordelijk voor een van de grootste hemofiliecentra. De opleiding heeft een uitstekende naam gezien de goede sfeer, de laagdrempeligheid naar alle stafleden toe en de goede mogelijkheden om stolling en transfusiegeneeskunde te leren. Er is een mogelijkheid om de opleiding deels in Enschede te volgen samen met het Medisch Spectrum Twente, Enschede, (hoofd dr. R. Schaafsma). Wij vinden het belangrijk dat hematologen in opleiding ook betrokken zijn bij het doen van onderzoek. Voor die kandidaten die nog niet gepromoveerd zijn, worden er mogelijkheden aangeboden om de opleiding te verlengen richting een promotieonderzoek.

Informatie en eventuele sollicitaties kunnen gericht worden aan prof. dr. J.C. Kluin-Nelemans, afdeling Hematologie, UMCG, Postbus 30.001, 9700 RB Groningen, e-mail: j.c.kluin@umcg.nl.

Na sollicitatie volgt een uitnodiging voor een eerste gesprek met prof. Kluin en prof. Vellenga (plaatsvervangend opleider). Afhankelijk van dit gesprek zullen vervolggesprekken plaatsvinden met de andere stafleden van de afdeling Hematologie, waarna besloten kan worden over geschiktheid voor de positie.

Semi-arts stage, M3 coschappen

De afdeling Hematologie is een zeer leerzame afdeling om ervaring op te doen in de zorg van interne geneeskunde patiënten met ernstige ziekten. Geïnteresseerde coassistenten zijn zeer welkom. Als er één afdeling is waar je als coassistent veel kunt leren, is het deze afdeling wel; klik hier

Wat kan een M3 coassistent doen en leren op de afdeling Hematologie?

• inzicht krijgen in alle algemene aspecten van de interne geneeskunde
• patiëntenstatussen, een behandelplan maken en vervolgens uitvoeren
• het klinisch 'managen' van patiëntenzorg in samenwerking met collegae, verpleging, dietiste, fysiotherapeut en vele andere consulenten
• kort en duidelijk een patiëntenprobleem presenteren
• omgaan met ernstig zieke patiënten
• omgaan met kwaadaardige ziekten
• werken onder druk, leren omgaan met stress
• teamwork
• inzicht krijgen in het functioneren van bloed en beenmerg
• inzicht krijgen in de etiologie van de meest gangbare kwaadaardige bloedziekten
• ervaring opdoen met klinisch (patiëntgebonden) en translationeel onderzoek

Achtergrondinformatie

Hematologiepatiënten zijn over het algemeen ernstig ziek. Zij zijn vaak lange tijd achtereen onder behandeling en ervaren veel bijwerkingen. Als coassistent krijg je de verantwoordelijkheid over ten minste 4 patiënten. Dat lijkt niet veel, maar daar heb je meestal je handen vol aan. Ter vergelijking: de twee of drie AIOS die er ook werken, krijgen elk 8-14 patiënten te begeleiden. Wij vinden het belangrijk dat je al zo veel mogelijk kunt functioneren zoals een internist in opleiding later ook zal doen. Je loopt dagelijks visite, regelt alle afspraken met de verpleging, hebt contacten met andere specialisten, schrijft medicijnen voor, je houdt de decursus bij in het patiëntendossier, schrijft de ontslagbrief, en hebt ook contact met de familie. Al deze handelingen zullen zorgvuldig gesuperviseerd worden, omdat je immers als bijna-dokter nog niet alle verantwoordelijkheid mag dragen.

De periode bij ons zal zeer leerzaam zijn. Je raakt vertrouwd met ernstige ziekten, je ziet en leert hoe patiënten daarmee om kunnen gaan, je leert veel van bloed en bloedaanmaak, van infecties, van chemotherapie en de bijbehorende bijwerkingen. Daarnaast komen alle aspecten van het brede vakgebied van de interne geneeskunde aan bod.

Om er voor te zorgen dat je als semi-arts voldoende aandacht krijgt, zal er per periode ook steeds maar één plek beschikbaar zijn voor een M3 coassistent.

Tot slot: hematologie is een groot vak met vele verschillende aspecten om over na te denken. Onderwerpen voor een klinische les zijn er dan ook legio! Wij vinden het leuk om je daarbij te helpen.

Mocht je meer informatie over onze afdeling willen hebben, kijk dan verder op deze website, stuur een mailtje (j.c.kluin@umcg.nl) of neem met een van onze stafleden even contact op via ons secretariaat (050-3612354).

Prof. dr. J.C. Kluin-Nelemans, hoofd afdeling Hematologie

Nascholing verpleegkundigen Hematologie

In samenwerking met het Wenckebach Instituut van het Universitair Medisch Centrum Groningen wordt er sinds 2005 jaarlijks een intensieve modulair opgebouwde cursus gegeven voor verpleegkundigen werkzaam op het gebied van hematologie (zie Cursusaanbod verpleegkundigen & andere zorgberoepe[...] ). De opleiding duurt 18 weken, waarbij elke week een ander thema belicht wordt. Het unieke van de onderwijsvorm is dat de deelnemers zelf in wekelijkse sessies (een vaste ochtend in de week) in groepjes thema's voorbereiden en (middels PowerPoint) aan elkaar presenteren, gevolgd door een nabespreking door een hematoloog-docent. Deze onderwijsvorm blijkt veel beter te beklijven dan de gewone hoorcolleges. Er zijn additioneel rondleidingen op de laboratoria en verschillende afdelingen (radiotherapie, genetica, et cetera).

Bloed- en beenmergcytologie en histologie

In samenwerking met het Wenckebach Instituut van het UMCG worden er jaarlijks twee cursussen gegeven voor enerzijds medici en klinisch chemici (basiscursus en gevorderdencursus) en anderzijds analisten en klinisch chemici in opleiding (basiscursus en gevorderdencursus). Beide cursussen zijn meestal in september gepland. De duur van de cursus is 2 tot 3 dagen, bestaande uit plenaire onderwijsmomenten en veel practica met interactieve besprekingen. Voor deze cursussen is veel belangstelling, en sommige zijn erg snel volgeboekt. Houd de mailings en de Wenckebach-site nauw in de gaten. Zie ook 5e basiscursus voor analisten (26-28 september 2011) en 6e cursus gevorderden medici (22 en 23 september 2011).

Boeken

Leerboek Transfusiegeneeskunde

Transfusiegeneeskunde: een praktische handleiding
Redactie: dr. J.T.M. de Wolf en G.B. Eindhoven
Elsevier Gezondheidszorg, Maarssen 2008
ISBN 978 90 352 2965 5, NUR 877, 878

Voor meer informatie over dit boek, klik hier

Van de omslag van het boek:

'Transfusiegeneeskunde' beslaat een breed vakgebied, van het bewerkstelligen en onderhouden van bewustwording van de bevolking en mobilisatie van beschikbare donoren, tot het rationeel en verantwoord gebruik van bloed en bloedproducten aan het ziekbed. Kortom, transfusiegeneeskunde is een gezondheidswetenschap op zich. 'Transfusiegeneeskunde' is bedoeld als hulpmiddel bij het voorschrijven van bloed, bloedproducten en prohemostatica. De richtlijnen kunnen worden gebruikt bij het vaststellen van een bloedingsneiging, bij het gericht aanvragen van stollingsonderzoek en bij het interpreteren van stollingsuitslagen. Speciale aandacht wordt geschonken aan het (transfusie)beleid bij massaal bloedverlies, diffuse intravasale stolling, bloedingsproblemen bij lever- en nierziekten en bij obstetrische patiënten. Natuurlijk is ook ruime aandacht besteed aan de veiligheid van de patiënt, en wordt daar waar nodig het beleid ten aanzien van bloedtransfusie bij kinderen nader toegelicht.. In Nederland, maar ook daarbuiten, is nog niet eerder een standaardwerk verschenen voor en over de kliniek van bloedtransfusie, geschreven door ervaren clinici uit verschillende transfusie voorschrijvende disciplines, en allen werkzaam binnen hetzelfde academische opleidingsinstituut. 'Transfusiegeneeskunde' is van belang voor alle specialisten en artsen in opleiding tot specialist die gebruikmaken van bloed en bloedproducten, alsook voor artsen die patiënten behandelen die deze producten toegediend hebben gekregen. Dr. J.Th.M. de Wolf is internist-hematoloog, drs. G.B. Eindhoven anesthesioloog; beiden zijn verbonden aan het Universitair Medisch Centrum Groningen.

Zie ook de boekbespreking door R. Fijnheer in het Tijdschrift voor bloedtransfusie.

Leerboek Hematologie

Voor verpleegkundigen, maar ook zeer geschikt voor datamanagers en anderen geïnteresseerd in het vakgebied.

Hematologie
Redactie: prof. dr. J.C. Kluin-Nelemans, M.F. de Brouwer, dr. P.F. Roodbol
Bohn Stafleu van Loghum, Houten 2006
ISBN 90 313 4496 6, NUR 891

Voor meer informatie over dit boek, klik hier

Van de omslag van het boek:

Het vakgebied hematologie omvat veel gebieden, waaronder een scala aan soorten bloedarmoede, stollingsstoornissen, acute en chronische vormen van leukemie, het Hodgkin en non-Hodgkin lymfoom, het multipel myeloom en vele andere bloed- en beenmergziekten.

Het doel van dit boek is de verpleegkundige een zo praktisch en compact mogelijke handreiking te bieden waar het de zorg en begeleiding van hematologiepatiënten betreft. Aspecten als intensieve chemotherapie, stamceltransplantatie, bloedtransfusie, infectiepreventie en omgaan met centrale lijnen komen vanzelfsprekend uitgebreid aan bod, maar ook bijvoorbeeld de zorg rond hemofilie wordt besproken. Alle belangrijke ziektebeelden worden per hoofdstuk beschreven, waarbij steeds aan de hand van een casus de verpleegkundige zorg wordt geïntegreerd. Voorst is een afsluitend hoofdstuk opgenomen waarin alle verpleegkundige aspecten afzonderlijk aan bod komen daar waar algemene punten elders onvoldoende beschreven zijn.

De Groningse redactie is erin geslaagd om vanuit geheel Nederland en Belgie deskundigen op het gebied van de hematologie aan te trekken voor het invullen van de verschillende hoofdstukken. Een jarenlange wens van velen is met deze eerste druk in vervulling gegaan.

Hematologie in beeld

Hematologie in beeld: Casuïstiek in een breder perspectief
Redactie: prof. dr. J.C. Kluin-Nelemans, dr. K. Meijer en prof. dr. P.M. Kluin
Bohn Stafleu van Loghum, Houten 2010
ISBN: 9789031362608

Voor meer informatie over dit boek, klik hier

Van de omslag van het boek:

Voor wie
Hematologen, oncologen en de desbetreffende assistenten in opleiding.

Beschrijving
In deze reeks bespreken de auteurs tientallen patiëntengeschiedenissen met bijzondere en relatief zeldzame ziektebeelden uit het vakgebied. Vaak worden de casussen in twee delen getoond; het eerste deel bevat de patiëntpresentatie, vergezeld van histologische en/of radiologische afbeeldingen. Aan de lezer de vraag om de juiste diagnose te kiezen. Het antwoord en de verdere uitwerking is in het tweede deel terug te vinden.

Aan het boek is een module E-learning gekoppeld met in de nabije toekomst ook een bijgeleverde CD, waarbij de afbeeldingen sterk vergroot zichtbaar zijn.